Je gebruikt ze elke dag, maar wat zijn voedingsmiddelen eigenlijk precies? En hoe kies je de juiste voedingsmiddelen voor een gezond eetpatroon? Ik vertel er alles over in deze blog.

Wat zijn voedingsmiddelen en voedingsstoffen?

Voedingsmiddelen zijn alle producten die we eten en drinken. Denk aan fruit, groenten, granen, vlees, vis, zuivelproducten, noten en zaden, oliën en vetten en dranken. Ze zijn belangrijk omdat ze ons energie en voedingsstoffen leveren. Deze hebben we nodig voor een goede gezondheid.

Voedingsstoffen spelen een belangrijke rol bij verschillende processen in ons lichaam. Zoals opbouw en onderhoud van onze cellen, als brandstof of voor het vrijmaken van energie.

Eiwitten, vetten en koolhydraten zijn voorbeelden van voedingsstoffen die energie leveren. Dit noemen we ook wel de macrovoedingsstoffen of macronutriënten. Vitamines, mineralen en spoorelementen leveren geen energie en noemen we microvoedingsstoffen of micronutriënten¹.

Wat zijn dan voedingssupplementen? Voedingssupplementen zijn producten in de vorm van bijvoorbeeld pillen, poeders of drankjes. Ze bevatten vitamines, mineralen en/of bioactieve stoffen². Denk bijvoorbeeld aan een vitaminepil.

Wat zijn voedingsmiddelen die invloed hebben op mijn gezondheid?

We weten wat voedingsmiddelen zijn, maar wat kan ik met voedingsmiddelen? Voedingsmiddelen leveren ons energie en voedingsstoffen. En die hebben we weer nodig voor verschillende functies in ons lichaam. Een tekort aan voedingsstoffen of juist een overschot kunnen nadelig zijn voor de gezondheid.

Wat de gevolgen zijn van een tekort aan bepaalde voedingsstoffen hangt af van de voedingsstof. IJzer, wat bijvoorbeeld in vlees en groene bladgroenten zit, is belangrijk voor de vorming van hemoglobine. Dit is een onderdeel van de rode bloedcellen. Bij een tekort aan ijzer kan je last krijgen van vermoeidheid³.

Calcium, wat vooral in zuivelproducten zit, is belangrijk voor onze botgezondheid. Een tekort kan lijden tot botontkalking terwijl een overschot kan lijden tot verkalking van de nieren⁴. Het is belangrijk om de juiste voedingsmiddelen in de juiste hoeveelheden te nemen en volop te variëren. Zo krijg je voldoende voedingsstoffen binnen.

Wat is belangrijk aan voedingsmiddelen? En Waarom is het belangrijk om gevarieerde voedingsmiddelen te eten? Omdat verschillende voedingsmiddelen verschillende voedingsstoffen leveren. Door volop te variëren en te kiezen voor voedzame voedingsmiddelen is de kans groter dat je van alle voedingsstoffen voldoende binnenkrijgt. Varieer daarbij tussen verschillende productgroepen maar ook binnen in een productgroep.

Zo leveren volkoren graanproducten koolhydraten en vezels terwijl vlees en zuivel vooral eiwitten en vetten leveren. Oliën en vloeibare vetten zijn een belangrijke bron van gezonde vetten en vitamines A, D en E. Groenten en fruit leveren vezels en vitamine C. Een banaan levert weer andere voedingsstoffen dan een peer.

Wil je meer leren over wat de beste manier is om gezond en gevarieerd te eten en om gezonde voedingsmiddelen te kiezen? Dat leer je in de cursus voedingsdeskundige.

Wat zijn voedingsmiddelen met veel koolhydraten?

Wat is het effect van voedingsmiddelen met veel koolhydraten? Geen voedingsstof waar momenteel meer discussie over is dan koolhydraten. Het ene moment lees je dat je koolhydraatrijke voedingsmiddelen moet vermijden. Het andere moment hoor je dat koolhydraten juist belangrijk zijn voor een goede gezondheid en sportprestatie. Lees meer hierover in onze blog: Waarom is voeding belangrijk voor sporters?

Wat zijn voedingsmiddelen die rijk zijn aan calorieën? Er zijn verschillende voedingsmiddelen die rijk zijn aan koolhydraten. Hier kunnen we een onderscheid maken tussen voedingsmiddelen die bijdragen aan de gezondheid en voedingsmiddelen die dat niet doen. Gezonde voedingsmiddelen met veel koolhydraten bevatten vooral complexe koolhydraten. Denk aan volkoren graanproducten zoals volkorenbrood, volkorenpasta en zilvervliesrijst. Frisdranken, koek en snoep leveren ook veel koolhydraten. Maar dan vooral in de vorm van suikers. Deze zijn minder goed voor de gezondheid.

Complexe koolhydraten worden ook veel meervoudige koolhydraten genoemd. Ze bestaan uit langere ketens van glucosemoleculen. Ze worden langzamer afgebroken en verteerd dan suikers en zorgen op die manier voor een langere verzadiging en een stabieler energieniveau. In tegenstelling tot suikers die snel worden opgenomen en kort energie geven.

Wat zijn voedingsmiddelen met positieve effecten op mijn gezondheid?Volkorenbrood, volkoren graanproducten, fruit, peulvruchten en groenten zijn bronnen van koolhydraten die positieve effecten hebben op onze gezondheid. Welke voedingsmiddelen zijn er die slecht voor je zijn? Frisdranken en vruchtensappen, koek en snoep zijn koolhydraatrijke voedingsmiddelen die een negatieve invloed kunnen hebben op de gezondheid. Hier wil je minder van gebruiken⁵.

Wat zijn voedingsmiddelen die mijn energieniveau verhogen en mijn prestaties te verbeteren?

Wat zijn voedingsmiddelen die mijn energieniveau verhogen? Kiezen voor de juiste voedingsmiddelen en zo de juiste voedingsstoffen binnenkrijgen zijn ook belangrijk om optimaal te presteren tijdens het sporten.

Je hebt in de basis voldoende voedingsstoffen nodig. Als je tekorten hebt in je voeding kan dit invloed hebben op je gezondheid en daarmee ook op je sportprestaties.

Daarbij is het ook belangrijk om voldoende brandstof ter beschikking te hebben op te kunnen inspannen. En om voldoende bouwstoffen binnen te krijgen zodat je optimaal kan herstellen na het sporten. Tegelijkertijd wil je geen last krijgen van maag-darmklachten tijdens het sporten. Daarom wil je liever vetrijke voedingsmiddelen voor het sporten vermijden en kiezen voor koolhydraatrijke voedingsmiddelen.

Wil je meer leren over de gezonde basissportvoeding en hoe je voeding kan gebruiken om de sportprestaties te verbeteren? Kijk dan eens bij de opleiding Sport en Voeding. Zit je met de vraag Wat doet een voedingsdeskundige? Lees dan deze blog.

Bronnen:

1. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/voedingsstoffen.aspx
2. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/voedingssupplementen.aspx
3. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/ijzer.aspx
4. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/calcium.aspx
5. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/koolhydraten.aspx