Wat adviseer je cliënten die graag een glas per dag drinken? In de opleidingen BGN Gewichtsconsulent, Voedingsdeskundige en Sport & Voeding leer je dat de Gezondheidsraad adviseert geen alcohol te drinken of maximaal een glas wijn of bier per dag. Het Voedingscentrum geeft aanvullende adviezen, zoals regelmatig een dag zonder alcohol.

Onlangs is er een groot onderzoek verschenen naar het verband tussen matig alcoholgebruik en vroegtijdig overlijden. Geeft dat reden voor andere adviezen? Want een glas wijn per dag, is dat gezond?

Een glaasje wijn per dag, gezond of juist slecht?

Nu de terrassen weer open zijn en de vakantie weer voor de deur staat, hoor ik de vraag weer voorbijkomen waarom de richtlijnen in Nederland zo streng zijn. In Frankrijk zit ‘iedereen’ immers elke dag bij de lunch al aan de wijn.

De nationale richtlijnen voor alcoholgebruik zijn daar inderdaad iets soepeler. Maar wellicht toch strikter dan je cliënt mogelijk vermoedt. Daarnaast is er ook een verschil tussen mannen en vrouwen. Het landelijke adviesorgaan HCSP adviseert een maximale consumptie van 10 glazen per week voor vrouwen en 15 per week voor mannen.
(Bron: https://www.hcsp.fr/Explore.cgi/avisrapportsdomaine?clefr=600)

Daarnaast wordt er her en der hoopvol gesproken over dat een glas wijn per dag juist positieve effecten op de gezondheid heeft. Is het advies van geen tot maximaal 1 glas wijn per dag, dan niet wat overdreven?

Onderzoeken naar de gevolgen van elke dag alcohol

De Gezondheidsraad heeft dit advies in 2015 uitgebracht op basis van meerdere grootschalige onderzoeken naar dagelijks alcoholgebruik. Uit enkele onderzoeken bleek dat matig alcohol gebruik een gunstig effect kan hebben op hart en vaatziekten. Andere onderzoeken toonde aan dat een matig alcoholgebruik, zoals elke dag een glas wijn, het risico op verschillende soorten kanker verhoogd.

Afgelopen maart is er wederom een grootschalig onderzoek over alcoholgebruik gepubliceerd. Hierin werd niet gekeken naar diverse ziekten, maar naar het risico op vroegtijdig overlijden bij matig alcohol gebruik ten opzichte van levenslange geheelonthouders.
(Bron: https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2802963?utm_source=For_The_Media&utm_medium=referral&utm_campaign=ftm_links&utm_term=033123) 

Dit onderzoek bestond uit een systematische review en meta-analyse van 107 bevolkingsonderzoeken met meer dan 4,8 miljoen deelnemers in totaal. Hiervoor zijn gepubliceerde onderzoeken vanaf 1980 gebruikt. In het onderzoek zijn matige alcoholdrinkers vergeleken met levenslange geheelonthouders en met mensen die minder dan een glas alcohol per week drinken.

Uit dit onderzoek bleek dat mensen die minder dan 2,5 glazen alcohol per dag drinken, geen significant lager risico op vroegtijdig overlijden hebben dan levenslange geheelonthouders. Matig gebruik van alcohol lijkt dus met het oog op vroegtijdig overlijden niet beter of slechter te zijn dan geen alcohol drinken.

Onder vrouwen werd daarentegen wel een significant hoger risico op vroegtijdig overlijden gezien bij een consumptie van meer dan 2,5 glazen per dag. Bij mannen was dit bij meer dan 4,5 glazen per dag. Een glas alcohol per dag, zoals wijn of bier, is heeft dus geen effect op je gezondheid.

Conclusie: een glas wijn per dag is niet onverantwoord

Wat adviseer je nu je cliënt op basis van dit nieuwe onderzoek? Ik zou mijn cliënten nog steeds geen tot maximaal 1 glas alcohol adviseren. Op het vroegtijdig overlijden lijkt alcohol tot 2,5 glazen per dag geen effect te hebben. Kleine hoeveelheden alcohol hebben zowel positieve als negatieve effecten met betrekking tot diverse ziekten.

Meer dan 2,5 glazen per dag heeft voornamelijk negatieve effecten op onze gezondheid. We hebben geen alcohol nodig voor voedingsstoffen. Het heeft een hoge energiedichtheid, terwijl veel cliënten juist proberen af te vallen. Alcohol geeft wel een hoge milieudruk bij de productie. En kent het vanuit het hoog verslavende effect sociale risico’s. Wat mij betreft redenen genoeg, om het bij het huidige advies van de Gezondheidsraad te houden van geen tot maximaal 1 glas per dag.