Feit of fabel: Als je te weinig eet val je niet af en kom je in een 'spaarstand'

28 May

Het lukt niet iedereen om op de gewenste manier gewicht te verliezen. Ook is het voor veel mensen de vraag of je nou juist meer of minder moet eten om af te vallen. Wat is nou de waarheid? 

Meer of minder eten?
Een advies wat vaak wordt gegeven aan mensen die zeggen dat ze eerder te weinig dan te veel eten, is om meer te gaan eten waardoor de stofwisseling weer op gang komt. Echter is dit advies vaak in strijd met de energiebalans. Dit houdt namelijk in dat je gewicht zal verliezen wanneer je minder eet dan dat je verbruikt. 

De energiebalans is altijd leidend. Wanneer je dagelijks 500 kcal minder eet dan dat je nodig hebt, zul je na een week bijna een halve kilogram gewicht verliezen. Vervolgens zul je dus na twee weken bijna één kilogram verliezen. Echter klopt die rechtlijnigheid niet altijd. Naarmate je minder weegt wordt ook je energiebehoefte lager en op een gegeven moment eet je nog maar 100 kcal minder dan dat je nodig hebt, waardoor het gewichtsverlies afvlakt. 

Energiebehoefte
Maar is de energiebehoefte dan echt zoveel lager geworden tijdens of na een afslankpoging en komt het lichaam daarmee in een ‘spaarstand’? Studies laten zien dat mensen die voormalig aan obesitas geleden hebben, een 3-5% lagere ruststofwisseling hebben dan mensen met hetzelfde gewicht die nooit obesitas hebben gehad. Of gewichtsverlies hier nou de echte oorzaak of het gevolg van is, is nog onduidelijk. 

Een lagere ruststofwisseling is namelijk voor een belangrijk deel erfelijk bepaald. Wel is het zo dat tijdens caloriebeperking, de ruststofwisseling daalt. Dit is echter tijdelijk, zodra er weer meer wordt gegeten zal dit ook weer stijgen. 

De ‘spaarstand’
Zoals bekend kost een minder zwaar lichaam, minder calorieën om te onderhouden en te laten bewegen. Op den duur is er dus geen sprake meer van een negatieve energiebalans en blijft het lichaamsgewicht stabiel. Om dat te kunnen doorbreken moet je nog minder calorieën eten. Er lijkt dus niet zoiets te bestaan als een blijvende ‘spaarstand’ wanneer je corrigeert voor het lichaamsgewicht. 

Calorie inname
Een probleem is dat het lastig is om te bepalen hoeveel calorieën je binnenkrijgt. Wanneer je dat onderschat kan al snel het idee ontstaan dat je geen gewicht meer verliest, terwijl je wel weinig eet. Uit studies blijkt duidelijk dat deelnemers hun energie-inname onderrapporteren. In werkelijkheid eten ze dus meer dan dat ze rapporteren. Dit wordt met name gezien bij mensen met overgewicht en obesitas. Dit hoeft overigens niet altijd bewust te gebeuren. Vaak zijn ze zich niet goed bewust van hun gedrag. Het bijhouden van een voedingsdagboek kan hier voor die bewustwording zorgen.

Bron: Handboek bouw jouw voedingsplan. Voor sport, health en fitness professionals. 

Meer informatie over voeding 
Wil je meer weten over voeding? Vanuit Start2Move worden verschillende cursussen en opleidingen aangeboden op dit gebied, zoals BGN Gewichtsconsulent, Voedingsdeskundige en Sport en Voeding. Bekijk via onderstaande button alle voedingsgerelateerde cursussen en opleidingen.  

Bekijk opleidingsaanbod

Door Fleur Zwetsloot | 28-05-2019


Meer lezen over: Gezondheid, Voeding, Health